Bài viết của Tĩnh Viễn

[MINH HUỆ 05-10-2005] Chân thành, khoan dung, nhân hậu là mỹ đức không thể thiếu của con người. Sách Trung Dung viết rằng: “Trong thiên hạ, chỉ có chân thành mới có thể cảm hóa”. Sách Luận Ngữ viết: “Khoan dung thì đắc nhân tâm”. Khổng Tử đánh giá cao việc dùng tinh thần khoan dung và nhu hòa để cảm hóa người. Người ta đối xử với mình ngang ngược, vô lễ thì cũng không đáp trả. Người có phẩm đức cao thượng sẽ có sức mạnh này.

Quách Tử Nghi – tướng lĩnh nổi tiếng triều Đường, bất kể đối với người thế nào thì ông đều vô cùng chân thành. Tuy quyền cao chức trọng, ông vẫn đối xử vô cùng khoan dung với thuộc hạ. Do đó, từ hoàng đế đến thứ dân, và cả đến kẻ thù của ông, đều được cảm hóa bởi đức hạnh của ông, đều vô cùng kính trọng ông.

Khi đó, Quách Tử Nghi đã từng nhiều lần bị nịnh thần (hoạn quan hiển quý) Trình Viễn Chấn và Ngư Triều Ân phỉ báng, nhưng Quách Tử Nghi không để tâm, vẫn khoan dung dùng một tấm lòng chân thành đối đãi với họ.

Có lần, Ngư Triều Ân mời Quách Tử Nghi cùng đi du ngoạn chùa Chương Kính, ông đã nhận lời. Tể tướng xét thấy Quách Tử Nghi và Ngư Triều Ân có mâu thuẫn nên đã bảo thuộc hạ khuyên Quách Tử Nghi không nên đi. Thuộc hạ của Quách Tử Nghi cũng tìm đến ông, nói rằng Ngư Triều Ân sẽ có hành động bất lợi cho ông, và còn đem việc này nói với các tướng lĩnh, nhờ họ khuyên ngăn Quách Tử Nghi. Thuộc hạ ông gồm 300 người vũ trang đầy đủ, yêu cầu cùng đi với ông để bảo vệ cho ông.

Nhưng Quách Tử Nghi chỉ mang theo hơn chục người hầu đến nơi hẹn. Ngư Triều Ân đang chờ Quách Tử Nghi, thấy ông đi xe nhẹ, ít tùy tùng đơn sơ thì vô cùng kinh ngạc, nói: “Sao ngài chỉ đem theo có mấy người đi thế này?” Quách Tử Nghi đã đem những thông tin đồn đại mà ông nghe được nói với Ngư Triều Ân, đồng thời nói: “Tôi không phí tâm tư nghĩ những chuyện vô căn cứ đó”. Ngư Triều Ân đấm ngực dậm chân rơi lệ nghẹn ngào nói: “Nếu ngài không phải bậc trưởng giả thì sao có thể không nghi ngờ tôi chứ?”

Lý Quang Bật từng là quan đồng cấp với Quách Tử Nghi. Nghe nói hai người từng có mâu thuẫn. Sau này, Quách Tử Nghi làm Tiết độ sứ Sóc Phương, Lý Quang Bật trở thành thuộc hạ của ông. Lý Quang Bật rất sợ Quách Tử Nghi mượn cớ giết mình. Nào ngờ Quách Tử Nghi ra sức tiến cử Lý Quang Bật với hoàng đế. Hoàng đế đã bổ nhiệm Lý Quang Bật làm Tiết độ sứ Hà Đông. Quách Tử Nghi còn chia một vạn tinh binh thuộc hạ của mình cho Lý Quang Bật.

Trong bài văn của mình, Đỗ Mục đã từng đề cập rằng, Quách Tử Nghi sau khi làm Tiết độ sứ, Lý Quang Bật muốn bỏ trốn, nhưng khi ông vẫn còn chưa quyết định thì hoàng đế đã hạ lệnh để ông dẫn một bộ phận binh sĩ của Quách Tử Nghi đi đông chinh. Lý Quang Bật trong tâm thầm nghĩ rằng lần này nhất định Quách Tử Nghi sẽ không bỏ qua cho ông, nên ông đã nói với Quách Tử Nghi rằng: “Tôi chết cũng là cam tâm tình nguyện, chỉ cầu ông tha cho vợ con tôi”. Quách Tử Nghi vội vàng nắm lấy tay Lý Quang Bật dẫn lên chính đường và ngồi đối diện rồi nói: “Hiện nay quốc gia đại loạn, đâu phải là lúc tính toán tư thù!”. Và ngay lập tức, Quách Tử Nghi đã chia quân cho Lý Quang Bật. Khi hai người cáo biệt, tay cầm tay nhau rơi nước mắt, cùng khích lệ nhau dốc sức báo đáp quốc gia.

Khi đó, viên tướng Điền Thừa Tự rất ngang ngược, ngạo mạn vô lễ, nhưng ông ta lại vô cùng tôn kính riêng với Quách Tử Nghi. Sứ giả của Quách Tử Nghi đến chỗ Điền Thừa Tự, ông ta đã chỉ vào đầu gối của mình và nói: “Cái chân này của tôi đã nhiều năm không gập xuống trước người khác, hiện nay tôi chỉ gập chân cúi mình trước Quách lệnh công mà thôi”.

Các lão tướng thuộc hạ của Quách Tử Nghi như Lý Hoài Quang, đều được phong vương hầu, nhưng Quách Tử Nghi chỉ huy họ hoàn toàn tự do như ý. Họ tôn trọng Quách Tử Nghi như nô bộc đối với chủ nhân vậy. Sử sách cũng nhiều lần đề cập việc các quân sĩ đã mong ngóng Quách Tử Nghi đến chỉ huy họ như thế nào, miêu tả là “như con cái mong ngóng cha mẹ”; “như trời hạn mong ngóng mưa rào”; “tất cả đều phấn khích và rơi lệ, vui mừng khi ông ấy đến, và buồn rầu khi ông ấy đến muộn” v.v.

Nhà Quách Tử Nghi ở phố Thân Nhân ở Trường An, chiếm một phần tư phố Thân Nhân. Phố Thân Nhân là một con ngõ thông thoáng thuận tiện giao thông, gia bộc nhà Quách Tử Nghi lên đến 3.000 người, nhưng chưa bao giờ sinh sự. Những người đi qua phố Thân Nhân, thậm chí còn không phân biệt được nhà nào là phủ đệ của Quách Tử Nghi.

Năm Vĩnh Thái thứ nhất đời Đường Đại Tông, Quách Tử Nghi phụng mệnh chế ngự dị tộc xâm phạm kinh kỳ. Khi thủ lĩnh của người Hồi Hột được biết người dẫn quân là Quách lệnh công, thì kinh ngạc nói rằng: “Quách lệnh công sao vẫn còn sống à? Bộc Cố Hoài Ân nói với ta rằng, hoàng đế Đại Đường chết rồi, Quách lệnh công cũng chết rồi, Trung Quốc không có chủ, do đó ta mới đem quân đến”.

Thủ lĩnh Hồi Hột hy vọng có thể nhìn thấy Quách lệnh công. Các tướng lĩnh đều nói, người dị tộc không thể tin tưởng được. Quách Tử Nghi nói: “Họ nhiều hơn chúng ta gấp mấy chục lần, nếu thực sự đánh nhau thì sức mạnh của chúng ta là không đủ, làm thế nào đây? Chỉ cần hết sức chân thành thì có thể cảm động cả Thần linh, huống hồ là dị tộc”. Thế là ông nhất quyết dẫn vài chục người cưỡi ngựa đi thuyết phục họ. Thủ lĩnh Hồi Hột xuống ngựa trước bày tỏ tôn kính và nói: “Đây chính là bậc phụ thân của chúng ta”.

Quách Tử Nghi làm Trung thư lệnh 24 năm, liên quan đến mối an nguy của thiên hạ. Ông nắm quyền khuynh thiên hạ mà triều đình không nghi kỵ. Ông có công lao cái thế mà hoàng đế không bao giờ nghi kỵ. Ông sống cuộc sống phú quý vinh hoa mà không một người nào bất mãn. Quách Tử Nghi cả đời phú quý, con cháu an khang, hưởng đủ niềm vui gia đình, không có bất kỳ điều đáng tiếc nào. Ông qua đời năm 85 tuổi. Sau khi qua đời, ông được thờ trong miếu đình của Đường Đại Tông, cực kỳ tôn vinh. Ông có 8 con trai, 7 con rể, đều làm quan lớn triều đình. Con trai ông là Quách Noãn lấy con gái của Đường Đại Tông là Thăng Bình công chúa. Ông có mấy chục cháu trai và cháu gái.

Bản quyền © 1999-2026 Minghui.org. Mọi quyền được bảo lưu.

Bản tiếng Hán: https://www.minghui.org/mh/articles/2005/10/5/111216.html

Bản tiếng Anh: https://en.minghui.org/html/articles/2026/8/29/235705.html